Παροιμίες σοφές και επίκαιρες... | Του Π. Δημόπουλου

Από μικρός εντυπωσιαζόμουν με τις παροιμίες, που τις υιοθετούσαμε και τις χρησιμοποιούσαμε καθημερινά σαν παιδιά, για την ηθική και σωστή παιδεία που προσέφεραν. «Το ένα χέρι νίβει το άλλο και τα δυο το πρόσωπο» ή «Βάστα με να σε βαστώ να ανεβούμε στο βουνό», λέγαμε όταν θέλαμε να δείξουμε ότι μόνο με τη συνεργασία και ενότητα, θα καταφέρουμε κάθε δύσκολο έργο.

Μιλούσαμε για «χέρια καθαρά», που βοηθούσαν το ένα το άλλο για ηθικό σκοπό. Το δε «βάστα με να σε βαστώ», σήμαινε στήριξη και αλληλοβοήθεια για την επίτευξη κάθε κοινού στόχου. Όσο μεγάλωνα όμως, έβλεπα τις παροιμίες να παρερμηνεύονται και σίγουρα δεν ήταν για καλό σκοπό. Κάποιοι δε χρησιμοποιούσαν τη δεύτερη παροιμία στα λόγια και όχι μόνο δεν στήριζαν τον «άλλο», αλλά τον έσπρωχναν πολλές φορές και στον γκρεμό.

Απογοητευόμουν όταν τέτοιες καταστάσεις γίνονταν καθημερινότητα. Υπήρχαν βέβαια και οι μεγαλύτεροί μου που όταν τους μιλούσα για ενότητα μου απαντούσαν: «Μοναχός σου χόρευε και όσο θέλεις πήδα». Πάντα όμως πίστευα και πιστεύω ότι μόνο με την ενότητα, το πείσμα, την επιμονή και υπομονή πετυχαίνεις κάποια πράγματα, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για το κοινό καλό. Έλα όμως που δεν μπορούσα να καταλάβω σαν παιδί, ακόμα και ως νέος, ότι το κοινό καλό κάποιοι θα το πολεμήσουν με μίσος και μανία για τα προσωπικά συμφέροντά τους.

Λίγοι αλλά δυνατοί, κατατρόπωναν οραματιστές, ιδεολόγους με ήθος και αξίες, που δούλευαν με αγάπη για το κοινό καλό, βάζοντας σε δεύτερη μοίρα τα προσωπικά τους. Άνθρωποι που πολέμησαν την αδιαφορία και τον ωχαδερφισμό, που μπορούσαν να αλλάξουν την κάθε κατάσταση προς το καλύτερο, αλλά απέμειναν μόνοι χωρίς στήριξη από κανέναν. Έτσι και αυτοί με τη σειρά τους, μετά από πολλές προσπάθειες που δεν καρποφόρησαν, γύρισαν στα σπίτια τους απογοητευμένοι, παρακολουθώντας τα δρώμενα από μακριά. Το δε λυπηρό όμως είναι, όταν οι άνθρωποι αυτοί δεν βοηθούν την επόμενη γενιά με την εμπειρία τους. Και έτσι, το έργο συνεχίζεται και οι λίγοι «μοχθηροί» όχι μόνο επιβιώνουν, αλλά οι ιδέες και τακτικές τους γίνονται καθεστώς. Όσο για το της ηθικής; «Είναι άλλου παπά ευαγγέλιο», θα έλεγαν γελώντας ειρωνικά.

Αυτός δυστυχώς είναι ο κόσμος μας σήμερα και λίγοι αλλά ισχυροί, κάνουν κουμάντο στις ζωές μας, εκμεταλλευόμενοι την αδιαφορία που προέρχεται από την απογοήτευση, περιφρονώντας για τα περί ηθικής που μας δίδαξαν οι παροιμίες αυτές.

Πάντα όμως πρέπει να το παλεύουμε, αφού ό,τι ηθικό και καλό για τον τόπο, μόνο μέσω της ενότητας έχει επιτευχθεί. «Η ισχύς εν τη ενώσει», άρα δεν πρέπει να παραιτούμαστε ποτέ από τον όποιο αγώνα.

Παναγιώτης Δημόπουλος